Prolog
Niedziela 11.04.1819
Gdyby ktoś zdążył zawczasu ostrzec Georgianę, z czym wiąże się dorosłość, zrobiłaby wszystko, co w jej mocy, by pozostać dzieckiem. Choć jej ciemne włosy wciąż rozlewają się na ramionach, a rąbek sukienki ledwo sięga kostki, to panna Worthington zmuszona jest uczestniczyć w wielkanocnym obiedzie, zamiast bawić się z kuzynostwem w ogrodzie. Dziewczyna z wysiłkiem powstrzymuje się od przebierania stopami. Kręci łyżką w białej zupie, podczas gdy na zewnątrz dzieci krzyczą radośnie, taplając się w słońcu. Georgie nie może oderwać od nich wzroku, chociaż wie, że powinna się powstrzymać.
Promienie przedzierają się przez młode liście wierzb i krążą po podłodze niczym złote rybki. Przez otwarte okna do jadalni wlewa się rześkie, kwietniowe powietrze. Już nie na tyle zimne, by się przed nim chronić, jednak nadal nie dość ciepłe, by chcieć zatopić się w jego ramionach.
Dziewczyna drży, uderzona nagłą myślą: „ICH nadal może być tu więcej”.
Nie… Zaciska usta. Są tylko dzieci. Miłe i niegroźne. Zajęte własnymi sprawami, nawet jej nie zauważają.
Rodzina Worthingtonów przebywa w Surrey już trzeci dzień i Georgiana pozwoliła sobie na chwilę wytchnienia. Na moment przestała oglądać się za siebie, szukać znaków w przesuniętych butach czy zagubionych spinkach. Przestała się bać. Siedmioletnie doświadczenie w obcowaniu z duchami nauczyło ją jednak, że właśnie wtedy dzieje się najgorsze.
Pchnięta nagłym impulsem, rozgląda się po pomieszczeniu. Natrafia jedynie na portret dawnego hrabiego, który zdaje się jej przyglądać. Cera krewnego jest tak blada, że Georgie ma wrażenie, iż spogląda na pośmiertną podobiznę. Obraz w pozłacanej ramie góruje niemal nad wszystkim w pomieszczeniu – kryształowym żyrandolem z Waterford, marmurowym kominkiem czy krajobrazami Thomasa Gainsborough; sprawia, że dziewczyna zaczyna się wiercić, przygnieciona historią własnej rodziny.
Jednak ostatnimi laty wielu Lockwoodów pożegnało się z życiem. Dziś, przy podłużnym stole, zasiedli ostatni przedstawiciele rodu – hrabia Reginald Lockwood i jego młodsza siostra, lady Marianne Worthington. Zajmują miejsca na przeciwległych szczytach, zaś jej rodzina – mąż i trójka dzieci, w tym Georgie, zastali rozsadzeni po bokach.
– Jedz, dziecko! – Głos matki brzmi ostro.
Dziewczyna wypuszcza łyżkę, a zupa rozbryzguje się na obrus i chińską zastawę wuja. Nim panna Georgiana Worthington zdąży chwycić za serwetkę, lokaj już stoi za jej plecami, ścierając plamy.
– Przepraszam. – Odruchowo odwraca się w stronę młodego mężczyzny. Jest przystojny. Nie tak jak lord Byron, jednak ma podobne kręcone włosy i miękkie rysy. Georgie czuje, że się czerwieni, więc dodaje szybko: – Skończyłam już, może pan to zabrać.
Lokaj kiwa głową i odchodzi.
Matka posyła jej groźne spojrzenie. Nie musi nic mówić. Georgiana doskonale rozumie ostrzeżenie. Ten wyjazd to jej ostatnia szansa, by udowodnić, że pasuje do towarzystwa i nie zhańbi krewnych podczas sezonu.
Jeśli jej się nie uda… Kręci głową, nie mogąc przełknąć tej myśli.
– Wybacz jej, bracie. Wiesz, jakie bywają dziewczęta w tym wielu. – Marianne wyciera usta, podczas gdy siedzący po jej lewej mąż z westchnieniem przekłada stronę gazety.
„W stołowe dramaty raczej się nie włączy. No chyba że staną się na tyle głośne, by uniemożliwić mu czytanie o najnowszych działaniach premiera Jenkinsona” – myśli gorzko Georgiana, po czym odchrząka cicho, maskując uśmiech. W jej wyobraźni rodzinny obiad zmienił się już w jedną z karykatur Jamesa Gillraya: drobny niczym Napoleon wuj siedzi okrakiem na złotej kaczce i machając nogami, rzuca monety klęczącym poniżej Worthingtonom. Nie, dziewczyna szybko zmienia koncepcję. Na ziemi pozostaje jedynie lady Marianne. I choć pieniądze wysypują jej się z rąk, wciąż błaga o więcej. Georgiana czuje lekki skręt w żołądku. Bogowie! Gdyby pan Gillray żył, niechybnie przyznałby jej rację.
– Wuj tak zainspirował ją swoją przemową o pogodzie, że Georgie na pewno kontempluje prawdopodobieństwo kolejnego upalnego sierpnia. – Cecilia, jej starsza siostra, unosi kieliszek czerwonego wina. W kominku za jej plecami trzaskają dopalające się kłody. Jak lord Lockwood wyjaśnił im podczas powitalnej kolacji, są w trakcie najprzyjemniejszego okresu w roku, kiedy to kombinacja ognia i przeciągu pomaga uzyskać optymalną temperaturę w pomieszczeniu.
Georgiana wypowiada bezgłośne „dziękuję”, po czym sama upija łyk wina. Ceci nieznacznie kręci głową, a jej piękne, pełne usta wyginają się w uśmiechu. Młodsza Worthingtonówna nie może się powstrzymać, znów zerka ku ogrodom. Wolałaby być tam. Biegać boso po mokrej trawie, pozwalając, by jej skóra przesiąkła zapachem słońca. Wyzbyć się konwenansów, a nie cierpieć od bólu sztywnych ramion, słuchając wspomnień o roku bez lata.
A gdyby tak mogła zostawić rodzinę za sobą i uciec na szkocką wieś? Tam, siedząc na porośniętych mchem wzgórzach, mogłaby czytać poezję, podczas gdy wiatr rozwiewałby jej włosy. Aż pewnego dnia, kontemplując najpiękniejsze wersy, dostrzegłaby, jak z mgły wyłania się ON.
Nie zna jego imienia, nigdy nie widziała jego twarzy, ale marzyła o nim, odkąd przeczytała Korsarza Byrona. Nie ma wątpliwości, że jej własny Conrad istnieje, że gdzieś tam na nią czeka. Że kiedyś się spotkają i że to w właśnie on, w całej swej pogardzie dla społeczeństwa, zrozumie ją. Zrozumie jej występki. Ożeni się z nią i ją ocali.
No i oczywiście nie będzie piratem, lecz gentlemanem. Georgie jeszcze nie oszalała. Doskonale pamięta, które zasady pozostają nienaruszalne. W wieku prawie siedemnastu lat jest już przecież świadomą, niemal dorosłą kobietą.
Zamiera nagle na dźwięk skrzypiącej podłogi. Napina mięśnie twarzy i przygląda się, jak pomarańczowe światło płomieni lśni na gładkim marmurze kominka. Wypuszcza powietrze na widok lokaja niosącego tacę parujących szparagów.
– Zapewne myśli o swoim poecie. – Alexander daje jej kuksańca pod stołem.
„Wcale nie!” – broni się w myślach, choć słowa nie padają. Uciekać myślami ku wrzosowiskom to jedna zbrodnia, ale pyskować starszemu bratu? Tego matka jej nie wybaczy.
Alex i Cecilia prowadzą wzrokową konwersację nad stołem. Georgie odczytuje dezaprobatę w przymrużonych oczach siostry i beztroskę w uśmiechu brata. Reszty nie rozumie, jednak gdy Alexander ściska jej dłoń pod stołem, wie, że w ten sposób mówi: „kocham cię”. Dziewczyna kiwa głową, wpatrując się w jego niebieskie oczy.
Wyglądają tak samo, on i Ceci – gładkie cery i blond włosy. Georgiana odstaje od nich ze swoimi ciemnymi oczami i piegowatą buzią. Z rodzeństwem łączy ją tylko mały zadarty nosek, odziedziczony po matce.
Służba ściąga nakrycia z półmisków, uwalniając zapachy maślanych bułeczek i młodej kapusty, które powodują, że Georgie cieknie ślina do ust. Między półmiskami ułożono dekoracje z białych kwiatów. Gęsty wosk spływa po metalowym świeczniku i dziewczyna odruchowo wyciąga rękę, by go zdrapać.
Cofa się, słysząc głośne chrząknięcie lady Marianne.
– Ostatnimi laty temperatury znacząco odbiegały od normy. – Wuj zabiera się za krojenie kaczki. – Dlatego kupiłem nowy termometr, chętnie pokażę ci go po kolacji, skoro sama interesujesz się pogodą. – Na talerzu Georgiany ląduje kawałek piersi.
– Och, nie. Dzię-ę-ę-kuję bardzo. Nie je-e-e-m mięsa – jąka się, czując na sobie karcący wzrok matki. Do tej pory udawało jej się siadać na tyle daleko lorda Lockwooda, by nie musieć mu się z niczego tłumaczyć. I aby nie dawać matce powodu do wstydu.
– Co takiego? Od tego się przecież umiera! – Wuj marszczy nos, a jego okrągłe okulary unoszą się aż do brwi.
– Mój przyjaciel również fascynuje się meteorologią, chętnie obejrzę kolekcję wuja, by mu ją opisać. – Alexander unosi się na łokciach, demonstrując gotowość.
– Wcale nie… – Panna Georgiana Worthington czuje nagły przypływ inspiracji, by bronić własnych ideałów. Unosi głowę, lecz kpiąca mina hrabiego spycha ją w głąb krzesła; każe zamknąć usta i zgarbić plecy. Tak też robi. Doskonale wie, że wyrażanie własnego zdania pociągnie za sobą konsekwencje.
Nie może się jednak powstrzymać, by nie mruknąć pod nosem:
– Lord Byron nie je mięsa… – Wygładza materiał jasnozielonej sukienki, licząc, że nikt jej nie słyszał.
– Mów wyraźniej! Wybacz, bracie, to upał tak na nią działa. – Lady Marianne wachluje się dłonią, a jej wzrok pada na kominek. Niestety siedzący naprzeciwko niej brat jest zbyt zajęty łamaniem kaczych chrząstek, by zrozumieć aluzję.
Georgie słyszy głośne gruchnięcie i odruchowo wbija paznokcie w przedramię. „Uspokój się!” – karci się w myślach, jednocześnie dokładnie lustrując pomieszczenie.
– Dlatego właśnie potrzebne nam maszyny! Upał! To lekkie ciepełko nazywasz upałem? – prycha Lockwood. – Droga siostro, gdyby od ciebie zależało mierzenie pogody, bylibyśmy zgubieni.
Matka się czerwieni, a młodsza panna Worthington nabiera odwagi. Może wuj nie jest jednak taki zły? Może on również widzi, jak… niefortunni ją jego siostra i szwagier? Może –niczym Georgie – zakłada maskę, tak naprawdę czekając tylko na stymulującą rozmowę o literaturze?
Oznajmia więc głośniej:
– Lord Byron nie je mięsa, a ma się świetnie.
– Nie wspominaj tu o nim ani jego lidze występku! – Lord Lockwood podrywa się od stołu. – Radykaliści i te ich pomysły! Tak rodzi się rewolucja. Zagłodzić elity! Sprytni są, ale mnie siłą nie wezmą. Pozostanę wierny królowi! – Zamachuje się ostrym nożem i unosi go do góry.
„Och, jakże się pomyliłam!” – Georgie zasłania oczy dłońmi, by nikt nie dostrzegł, jak nimi wywraca. – „Wszyscy są straceni”.
Lady Marianne piszczy, a Horace Worthington w końcu odkłada gazetę. Jego sięgające ramion siwe włosy sklejają się w grubsze pasma, a dawno niestrzyżone baczki powoli zaczynają przypominać brodę.
– Rewolucja? Jenkinson twierdzi, że…
– Spokojnie, ojcze. – Ceci przykrywa jego dłoń własną. – Rozmowa tyczy się diety, nie polityki.
– Aha. – Nim Horace znów schowa się za papierową płachtą, Georgiana dostrzega na jego pomarszczonej twarzy grymas niezadowolenia.
– Poza tym znając pomysły tego lorda, nie zdziwiłbym się, gdyby zamiast wołowiny i wieprzowiny jadał na obiad węże i ropuchy. – Alexander pochyla się nad jagnięciną po swojej stronie stołu. – Udziec? – zwraca się do siedzącej po lewej stronie matki.
Skóra na głowie Georgie zdaje się ciasna, jakby włosy miała upięte spinkami. Na moment zapomina o możliwych konsekwencjach swoich czynów. Zaciska pięść na widelcu.
Rodzina traktuje ją, jakby nie mieli wątpliwości, że to właśnie jej przyjdzie ich skompromitować. Nie dostrzegają przy tym własnej śmieszności, małostkowości, własnej… Georgie zagryza policzki.
Może to tylko chwilowy zryw. Może wkrótce przyjdzie jej tego żałować. Ale w tej chwili zamierza o siebie zawalczyć. W niczym im przecież nie ustępuje. A jeśli ma być ze sobą szczera (i odrobinę zuchwała), to właśnie ona ma najjaśniejszy obraz całej tej sytuacji. Po raz pierwszy postanawia im to udowodnić:
– Nie mów tak. Nie mógłby! – upiera się.
Wystarczy jednak jedno ostre spojrzenie matki, by straciła wcześniejszą werwę.
– Mówisz, jakbyś go znała. – Alex prycha pod nosem.
„Czuję, że znam” – myśli. Rozumie go, choć nigdy nie poznała. Potrafi jednak wyczytać jego charakter spomiędzy wersów.
Idzie w Piękności, jak noc, która kroczy
W cichym gwiazd gronie przez bezchmurne kraje;[1]
Czy człowiek skalany złem potrafiłby tak dobrać słowa, by przebiły bliźniemu i serce, i duszę? Georgianie łzy napływają do oczu, gdy myśli o niesprawiedliwościach, które go spotykają. O żmijach podających się za jego przyjaciół i sprowadzających go na manowce. Rubryki plotkarskie wciąż donoszą o lidze występku, o tym, jak Shelleyowie zwalają na niego własne przewinienia. Że niby Byron odrzuciłby własne dziecko? Nie! Na pewno zostało mu odebrane siłą! Georgie doskonale wie, jak to jest, gdy wrażliwość nie pozwala na działanie, gdy charakter człowieka zostaje po stokroć zszargany w oczach społeczeństwa, tak że nie pozostaje już nic innego, jak skulić się i pozwolić kłamstwom działać dalej. Zaciska pięści. Gdyby los postawił ją na drodze Byrona, pomogłaby mu, pokazała światło, była opiekunką.
Odwraca się w stronę hrabiego. Otwiera usta, słowa już formują się na języku… a wtedy jej oczy natrafiają na postać za plecami wuja. Źrenice ciotki Agnes Lockwood są niemal czarne, długie do bioder włosy spływają falami na jego ramiona. On oczywiście tego nie widzi.
Nie widzi tego nikt poza Georgianą.
Kobieta przejeżdża palcem po stole. Jej usta wyginają się w mrocznym uśmiechu, gdy udaje jej się przesunąć widelec. Nachyla się nad uchem małżonka. Ich twarze są tak blisko siebie… Agnes głaszcze męża po policzku, a ten drapie się i macha ręką, jakby chciał odpędzić niewidzialną muchę. Georgie wstrzymuje oddech – ciotka ewidentnie nie zamierza przestać. Sprawdza, na co może sobie pozwolić, pstrykając w kieliszek z winem.
Młodsza panna Worthington podskakuje na chwilę przed tym, nim trunek się rozleje, plamiąc obrus i spodnie lorda Lockwooda.
– Georgiano! – Matka zakrywa usta serwetką. – Uspokój się! Reginaldzie, tak mi przykro.
– To nie jej wina. – Ceci wyciąga rękę ku siostrze. – Może zamkniemy okna? To ten przeciąg. – Unosząc brwi, daje znać Alexowi, by wstał.
– Ja to zrobię. – Brat zrywa się z miejsca.
– Siedź! – Wuj wskazuje na siostrzenicę, gdy służący ścierają wino. – To pewnie tylko skurcz. Zauważyłaś, droga Georgiano, zależność między ich częstotliwością a zmianą pogody? Mnie złapał dziś w nocy. To znak, że będzie padać.
Już ma odpowiedzieć, lecz lady Lockwood zwraca na siebie całą jej uwagę.
– Dawno mnie tu nie było, a tu taka niespodzianka – mówi do Georgiany. – Gdybym wiedziała, jaka jesteś jasna, wróciłabym wcześniej.
Georgie kiwa głową. Zimny pot oblewa jej plecy.
– Słyszeliście może, że ostatnio coraz więcej ludzi trafia do szpitali dla obłąkanych? – Lady Marianne posyła młodszej córce znaczące spojrzenie. – Są przepełnione.
Panna Georgiana Worthington próbuje przełknąć ślinę i prawie się nią dławi przez zaciśnięte gardło.
– Podoba mi się ten twój blask, jest jak knot dający siłę ogniu. Jeszcze nigdy jej tyle nie miałam. – Lady Lockwood uderza pięścią w blat, rozsypując ziemniaki z talerza małżonka.
– Wybacz jej, bracie. – Głos matki staje się piskliwy.
– To z zimna. Cała się trzęsie. – Alex zdejmuje marynarkę i kładzie ją na ramionach młodszej siostry, choć sam ociera pot z czoła. – Lepiej? – Posyła jej ciepły uśmiech. Gdy studiował w Cambridge, właśnie za tym tęskniła najbardziej. – To ten cholerny przeciąg – powtarza ostro brat.
Choć Georgiana nawet się nie poruszyła, wina i tak spada na nią. W wyobraźni już widzi, jak pielęgniarki rzucają ją na pryczę z siana, jak trzęsie się z zimna w wilgotnej celi bez okien. W ostatnim roku dowiedziała się wszystkiego o Bethlem Royal Hospital. Chciała przygotować się na to, co może ją czekać, jeśli zawiedzie oczekiwania matki.
– Tak – kłamie. Jej wzrok znów umyka ku duchowi.
Blade rysy Agnes kontrastują z ciepłem twarzy wuja. Zjawa wygląda teraz jak rozmokła akwarela, powieszona wśród olejnych portretów. Jej kolory wyblakły, rysy są rozmazane, lecz wciąż można ją rozpoznać. Zmarła nagle, dzięki czemu hrabia mógł spłacić długi z jej posagu, na co wcześniej nie pozwalała mu umowa małżeńska.
Hrabina kręci głową, a jej czarne włosy opadają na udko na talerzu męża. Nasiąkają rozlanym po porcelanie tłuszczem. Georgiana obserwuje, jak wuj kroi mięso, nabija kawałek na widelec, a wraz z nim włosy ciotki. Wszystko dzieje się bardzo wolno. Dziewczyna zastyga. Walczy ze sobą. Powinna coś powiedzieć, powstrzymać go. Wizja batów i głodu skutecznie ją powstrzymuje.
Pot spływa jej po karku. Widelec błyszczy między zębami hrabiego. Znika pod podniebieniem… Lockwood zaczyna się krztusić. Próbuje wypluć jedzenie na stół, ale nie daje rady. Zrywa się z miejsca i zgina nad stołem. Wkłada sobie palce do gardła. Pluje i pluje, i gdy wydaje się już, że najgorsze minęło, ciotka staje za nim, chwyta grube pasmo swoich włosów i zawija je wokół szyi małżonka. Jego twarz robi się purpurowa, źrenice się rozszerzają.
Alexander zrywa się z miejsca, wywracając krzesło. Podbiega do wuja i choć naprawdę się stara, nie może uderzyć go w plecy. Jego dłoń zatrzymuje się kilka cali przed celem. Na ciele niewidzialnej dla niego ciotki. Krew odpływa z policzków chłopaka. Rozgląda się błagalnie po jadalni, ale służba zamarła z przerażenia, niemal wtapiając się w ściany.
Lord Lockwood sinieje, jego oczy stają się coraz bardziej wypukłe, lecz nikt go nie uratuje, nikt nie wie jak. Matka płacze na swoim krześle. Ceci rozkazuje lokajowi, by wezwał lekarza. Ojciec odkłada gazetę i przygląda się tej scenie niewzruszony.
Georgiana wstaje. Niemal słyszy tykanie zegara. Uciekają cenne sekundy, a ona nie może się ruszyć. Stoi przed wyborem – pozwolić wujowi umrzeć i żyć z kolejną śmiercią na sumieniu czy zaryzykować własną zgubę.
Nie może, nie potrafi.
Trzęsącą się dłonią chwyta za nóż do mięsa.
Porusza się powoli. O niczym jeszcze nie zdecydowała.
– Zamierzasz mnie zabić? – prycha ciotka, zaciskając mocniej pętlę z włosów.
Wuj pada na kolana, ciągnąc ją za sobą. Przypomina to niemal dziecięcą zabawę.
– Przestań! – słyszy z daleka stłumiony krzyk matki.
Świat kurczy się do Georgiany, ciotki i wuja. Do tykającego w jej głowie zegara. Do tej jednej decyzji.
– Jane – szepcze imię zmarłej siostry i już wie. Wie, że nie ma odwrotu.
„Losie, błagam, miej mnie w swojej opiece”.
Nigdy się nie biła, widziała tylko, jak robią to chłopcy. W końcu wychowano ją na damę. Teraz jednak nadszedł i jej czas – popycha ciotkę w ramię. Ta chwieje się, nie luzując pętli na szyi męża. Georgiana powtarza to raz jeszcze i jeszcze. Trzymany w drugiej ręce nóż piecze, by go użyć. Dziewczyna wciąż ma nadzieję, że nie będzie to konieczne.
– Zostaw go! – krzyczy, uderzając ją pięścią.
– Jeszcze tylko chwila, już prawie go mam. – Hrabina chowa twarz w ramieniu męża.
Choć Georgie wie, jak jej występek będzie wyglądał dla żywych, nie ma wyjścia, naprawdę nie ma wyjścia. Niemal śmieje się przez łzy. Klęka przed wujem i przykłada mu nóż do szyi.
Nie przejmuje się krzykami. Trze. Włosy pękają, a Lockwood powoli odzyskuje kolor. Przestaje charczeć. Wbija wzrok w Georgianę. I gdy w końcu jego klatka piersiowa unosi się wysoko, zamiast podziękowań dziewczyna słyszy:
– Krwawię! Twoja córka… próbowała… mnie zabić – zwraca się do siostry. Przykłada dłoń do szyi, a spomiędzy palców cieknie gęsta krew.
Georgie blednie.
– Nie chciałam. To nie tak…
Szumi jej w głowie. Czuje, jak matka chwyta ją pod ramię i stawia na nogi, lecz Georgie chwieje się i opiera o najbliższe krzesło.
Jeszcze za nim lady Marianne się odezwie, dziewczyna rozumie, że dokonała złego wyboru. Powinna była dać hrabiemu umrzeć. Przeklina się w duchu, gdy padają słowa, których tak bardzo się bała:
– To koniec. Odsyłam cię.
[1] G. G. Byron, Idzie w piękności, tłum. Stanisław Egbert Koźmian.
Rozdział pierwszy
Niedziela 9.05.1819
Mimo że maj rozpoczął się na dobre, w miasteczku Bramblevale szarość wciąż spowija ulice. Grobową wręcz ciszę przerywają tylko koła samotnego powozu, zanurzające się w kałużach. Stangret zaciska lejce i pogania konie. Pragnie jak najszybciej się stąd wydostać, choć nie do końca rozumie dlaczego.
Okna chat wtapiają się w ciemne, szachulcowe ściany. Do zachodu słońca pozostały jeszcze trzy godziny, lecz zdaje się, że zmierzch już nadszedł. Blask latarni wije się w szparach między cegłami. Czasami wpada też do karety, wydobywając z mroku splecione palce Georgiany, ślady po wbitych w skórę paznokciach. Po chwili światło znika. Ciemność króluje, dopóki pojazd nie minie kolejnego płomienia.
W krótkich chwilach, gdy dziewczyna zbiera się na odwagę, by podnieść wzrok na matkę, widzi tylko zaciśnięte usta. Surowe skupienie. Nie potrafi uporządkować myśli, choć chciała przecież o coś poprosić.
W oddali rozbrzmiewają kościele dzwony.
– Jesteśmy spóźnione. – Lady Marianne wzdycha ciężko.
Georgianie nie wydaje się, aby miało to jakiekolwiek znaczenie. Nie ośmiela się jednak odezwać. Modli się, by z ust matki nie wylały się kolejne pretensje. Dziewczyna nie ma siły słuchać, że to wszystko jej wina, że gdyby nie szykowała się tak długo, byłyby o czasie. Wiedziała o tym już wtedy, gdy leżąc bez ruchu na łóżku w pensjonacie, nie potrafiła się zmusić do wyjścia. Myśl o nadchodzących godzinach paraliżowała jej ciało.
Wzdryga się, gdy chłodny podmuch przedostaje się przez nieszczelne okna. Deszcz zaczyna uderzać o dach, dobija się do szyb. Nim przybierze na sile, kareta zatapia się w leśnej ścieżce. Gałęzie szorują o ściany pojazdu, są jak potwory z gotyckich powieści. Georgie niemal widzi ich szpony.
„Nie dopuść, bym tu została, losie”. Usta dziewczyny ruszają się, choć głos grzęźnie w gardle. „Bogowie z Olimpu bądź Trójco z nieba, ktokolwiek, kto skory jest słuchać. Pozwólcie mi wrócić do domu”.
– Wyjaśnijmy sobie twoją obecną sytuację. – Matka wygładza jedwabny spencer na piersi. – Nie wysyłam cię do szpitala dla obłąkanych. Jeszcze… – dodaje pospiesznie. – Znalazłam mniej radykalną opcję. Wszystko jednak zależy od ciebie. – Wyjmuje z haftowanej torebki złożony list i podaje go Georgianie. Dziewczyna przejeżdża wzrokiem po eleganckim piśmie, a lady Marianne podsumowuje na głos najważniejsze punkty: – Pani Fitzroy napisała do mnie kilka tygodni temu, zaraz po tym, jak spotkałam się z ordynatorem szpitala Bethlem. Prowadzi seminarium dla młodych dam. Szkołę dla… – Cmoka. – Wymagających dziewcząt z wyższych sfer… Zadbają o twoją edukację. Jak i inne sprawy.
Georgie niemal podskakuje. Szkoła? Matka wysyła ją do szkoły! Na moment dziewczyna zapomina o troskach, rozłące z rodzeństwem, gorzkiej samotności.
– Nie ciesz się tak prędko. By się tam dostać, musisz zdać egzamin. Pani Fitzroy twierdzi, że jest on niezbędny do potwierdzenia twoich predyspozycji. – Krzywi się na ostatnim słowie, jakby nie oddawało ono całej wagi problemu, z jakim przyszło jej się mierzyć. – O, dojeżdżamy. – Poprawia ciasno związane włosy, przeglądając się w szybie. – Zachowuj się. – Zaciska usta, nie odrywając wzroku od własnego odbicia.
Panna Worthington przykłada policzek do zimnego szkła. Światła karety oświetlają kutą bramę, a stukot kół na kamiennym mostku straszy wielką wronę. Ptak odlatuje, skrzecząc złowieszczo. Na wzniesieniu maluje się już niewyraźna fasada szerokiego budynku. Nie przypomina szkoły, tylko renesansową rezydencję. Idealnie proporcjonalna bryła z wyraźnie zaznaczonym centralnym portykiem i wysokimi kolumnami. Zatrzymują się na podjeździe. W gęstwinie ciężkiego deszczu widać jedynie blask zbliżających się latarni. Uniesione wysoko zdają się lewitować. Ktoś mógłby pomyśleć, że niesione przez duchy. W innych okolicznościach byłoby to nawet zabawne.
Georgiana wpatruje się w matkę. Czeka. Może los w końcu ją usłyszał i da się jeszcze odmienić? Choć powinna się cieszyć, wciąż nie potrafi. Czuje ucisk w piersi. Nie wie, co gorsze – to miejsce, tak mroczne, że mogłoby służyć za tło dla powieści o Frankensteinie, czy czekające ją w szpitalu dla obłąkanych zimne kąpiele. W porównaniu z ciężarem tej chwili odległa wizja przytułku nie wydaje się już tak przerażająca.
– Co będę musiała zrobić? – Głos Georgie jest cichy i słaby.
Nie otrzymuje odpowiedzi. Drzwi otwierają się, zawiasy skrzypią. Szum deszczu wpada do środka. Lady Marianne wypina pierś, jej wzrok wyrywa się do góry, niczym sikorka czmychająca przed krukiem. Chwyta wyciągniętą rękę lokaja i wychodzi z pojazdu. Żwir trzeszczy pod jej pantoflami.
Dziewczyna zapada się głębiej w fotelu. Choć przychodzi jej to z trudem, próbuje oddychać. Na zewnątrz już toczą się rozmowy – czekają na nią. Słyszy, jaką to jest młodą, zdolną damą. Słyszy, jak wspaniale radzi sobie z pianoforte. Słyszy wiele kłamstw i ani jednej prawdy. Nawet tu, w miejscu, które miało być azylem dla osób jej podobnych, matka uznaje, że Georgie jest niewystarczająca. Domalowuje jej pióra.
– Panienko? – Zachrypnięty głos sprowadza dziewczynę na ziemię.
Kątem oka Georgie dostrzega białą rękawiczkę. Czas na nią. Czuje, że musi się pożegnać. Szkoda tylko, że nie ma już z kim. Kareta staje się w jej głowie symbolem starego życia, złudnego ciepła. Georgiana wspomina siostrę – jej długie blond włosy, skórę pachnącą słońcem. Myśli o bracie – jego słowach otuchy, rzucanych tak łatwo, jakby nic nie znaczyły, lecz jej pozwalały przetrwać.
– Szybciej, dziecko! – Słyszy podniesiony głos matki. – Parasole zaczynają przeciekać.
Georgie chwyta ciepłą rękę lokaja i wyskakuje z karety. Stopy osiadają na wilgotnej nawierzchni. Lady Marianne kiwa głową z aprobatą, ruszając w stronę seminarium.
Padające z okien łuny światła otulają deszcz ciepłym blaskiem. Obok matki kroczy wysoka kobieta. Jej aksamitny płaszcz ozdabiają metaliczne nici. Olejowana bawełna parasola przemaka nad głową dziewczyny. Krople spadają rytmicznie na jej policzki. Odmierzają kolejne kroki, sekundy.
Kap. Tik. Kap. Tok.
Panna Worthington ściera je dłońmi.
Jako ostatnia wchodzi do przestronnego przedsionka. Ręka kamerdynera wyswobadza się z jej uścisku, a mężczyzna znika, nim Georgiana zapamięta jego twarz. Migotliwe światło lamp tańczy po wyłożonych drewnem ścianach. Podkreśla inkrustowane wzory greckich krajobrazów. Między kolumnami, na rzędach haczyków wiszą niebieskie płaszcze. Każdy haftowany w białe chabry.
– W taką pogodę zazdroszczę młodym damom ich krótkich rąbków. – Marianne Worthington poprawia ciężkie fałdy sukni podróżnej. Woda z ubrań kobiet ścieka na orientalny dywan, wydobywając z niego głębsze czerwienie i ciemną żółcień.
– Życie przed debiutem ma też swoje dobre strony – odpowiada grzecznie wysoka kobieta. Ton jej głosu wydaje się znudzony, a mimo to Georgie odwraca się w jej stronę. Twarz damy jest już skierowana wprost na nią, blask płomieni muska jej bladą cerę. W tym świetle jej oczy w kolorze jasnego piwa zdają się niemal złote.
– Pani Lucindo Fitzroy – odzywa się matka – przedstawiam pani moją córkę, Georgianę Worthington. Georgiano, pani Fitzroy jest dyrektorką seminarium.
– Bardzo mi miło. – Uczennica kłania się nisko. Nim zdąży się podnieść, zimne dłonie chwytają ją za brodę, unosząc ją do góry.
– Wiele o tobie słyszałam. – Usta dyrektorki mają ten sam kolor co policzki. – A jednak muszę sprawdzić twoją wrażliwość. Gotowa, by rozpocząć test?
Kładzie dłoń na ramieniu dziewczyny i prowadzi ją do ciężkich, dwuskrzydłowych drzwi. Zdobią je witraże greckich bogiń. Ich oczy są okrągłe i wypukłe jak szkła lornetki. Przyprawiają pannę Worthington o dreszcze. Lucinda wpycha ją do galerii, sama zostając na zewnątrz. Głośnym trzaśnięciem blokuje drogę ucieczki.
Georgie trafia do innego świata. Sala jest wysoka i przestronna. Z sufitu zwisa żyrandol z niebieskich kryształów, a światło dziesiątek świec rzuca pomarańczowo-błękitne refleksy na jasne ściany, które kontrastują z mahoniowymi meblami. Pod półspiralnymi schodami, na niskim podeście, cudaczny kwartet wygrywa fałszywie jakąś melodię. Smyczki uderzają w nienastrojone struny. Nienaturalnie wysokie noty przeszywają uszy Georgiany.
Wiolonczelista zaciska wargi i porusza dłońmi jeszcze szybciej, wkłada w to całe serce. Tylko że jego serce – jak serca reszty zespołu – jest martwe. Po sali roznosi się skowyt. Muzyk buja głową w rytm, który tylko on rozumie, aż jego biała peruka spada i ląduje pośrodku pokoju, stapiając się z białym marmurem. Upudrowana twarz kontrastuje teraz z naturalnymi włosami i zdaje się jeszcze bledsza.
Georgiana unosi ręce, by zatkać uszy, lecz szybko się powstrzymuje. „To test” – upomina się w myślach. Szkoda tylko, że nikt nie wyjaśnił jej zasad. Czuje, jak hałas osiada jej na skórze, wchodzi do ciała przez uszy i nos, powoli odcina od rozumu. Dziewczyna nie wie, co ma robić. Nie może się skupić, pomyśleć. Odwraca się za siebie, szukając pomocy w oczach szklanych bogiń.
Dotyka szyi, chcąc uspokoić puls. Będzie dzielna. Będzie odważna. Zapewne musi tylko wytrwać tę katorgę. Udawać, że niczego nie dostrzega. Jak prawdziwa dama.
Ale wszystkiego jest za dużo, za mocno! Powietrze jest gęste od dźwięków, niemal lepkie. Georgie rozmasowuje skórę na przedramionach, jakby mogła się w ten sposób z niego oczyścić. Nie wie, ile to trwa. Nie wie, kiedy się kończy. Dopiero, gdy słyszy głośny śmiech i do pomieszczenia wbiega niska kobieta ubrana w strój pokojówki, dziewczyna orientuje się, że muzyka przycichła.
– Taniec! Uwielbiam tańczyć – oznajmia przybyła śpiewnym głosem i chwyta uczennicę za ręce. Ta usiłuje się wyrwać… lecz już wiruje na parkiecie. Potyka się o własne stopy, podskakuje, usiłując nie upaść. Kręci jej się w głowie. A pokojówka przyspiesza. Szybko, szybko, coraz szybciej! Żółć podchodzi Georgianie do gardła.
Kobieta śmieje się tak głośno, że niemal zagłusza orkiestrę.
– Nie, proszę – łka Georgie.
Nie ma już siły. Niech to się skończy. Przez moment pozwoliła sobie uwierzyć, że matka znalazła dla niej schronienie. Seminarium! Prycha. To brzmiało tak bezpiecznie! Jak przystań, jak drugi dom. Nie miejsce tortur.
Kobieta puszcza ją w końcu i panna Worthington podtrzymuje się ściany. Tamta ucieka, a jej piskliwy śmiech powoli cichnie za bocznymi drzwiami. Georgie musi się stąd wydostać! Łapie za klamkę, szarpie nią. Na próżno. Łzy napływają jej do oczu, ale nie chce płakać. Nie da im tej satysfakcji. Nagle od strony salonu wybija się głośne szczekanie. Skowyt i stukot pazurów o marmurową posadzkę. Krzyk.
Ciało dziewczyny sztywnieje. Czy najgorsze jeszcze się nie skończyło? I tak już oblała. Po co katować ją dalej?
Do holu wbiegają dwa pulchne mopsy. Pierwszy, biały, drepcze tyłem, ciągnąc za sobą mglisty globus, drugi, czarny, człapiąc przodem, próbuje mu go wyrwać.
– Pomocy! Auć. Auć! Przestańcie! – krzyczy globus.
W końcu psy odwracają go przodem do Georgiany. Kula okazuje się mieć nos, usta i brodę, a także zmarszczki na czole i policzkach. Jej oczy wytrzeszczają się na widok przybyszki.
– O! Dzień dobry, młoda damo. Czy byłabyś tak łaskawa i zabrała tym bestiom moją głowę?
Panna Worthington nie odpowiada. Otwiera buzię, ale nie potrafi wydobyć z siebie głosu.
– Och, uciszcie się, wy tam! Wystarczy. – Głowa mężczyzny zwraca się do zespołu. Muzyka cichnie, choć skrzypek wciąż porusza smyczkiem, dopóki nie skończy tematu.
Psy uspokajają się na chwilę, łypiąc na Georgianę. Po chwili czarny chwyta za głowę i biegnie w stronę błękitnej ściany. Biały pędzi tuż za nim, jego język powiewa jak wstążka na wietrze.
– Moje ucho! – wrzeszczy głowa. – Zapłacicie mi za to! Żadnej kolacji! Żadnej wołowiny! Do końca tygodnia!
Psy nie przejmują się groźbami. Bawią się dalej, a przez ich ciałka widać nogi konsoli. „Duchy” – myśli Georgiana.
W tym momencie u góry schodów pojawia się kolejny. Bezgłowe ciało stawia chwiejne kroki i wyciągając do przodu ręce, toruje sobie drogę między nieistniejącymi przeszkodami. Jego bezradność dodaje dziewczynie odwagi. Zresztą i tak nie ma nic do stracenia. Cokolwiek teraz zrobi, jakkolwiek nie rozgniewa matki, jej los został przesądzony.
W jej głowie bezpieczny obraz wrzosowisk zmienia się na ciemną celę. Za oknami pada deszcz, pioruny rozświetlają londyńskie niebo, ona zaś kuli się na wilgotnej beli siana pod ścianą. Ale przecież czy nie tak zaczynają się najlepsze powieści? Jeśli Georgie będzie miała szczęście, pewnej nocy wykradnie ją stamtąd mężczyzna z rozwiązanym krawatem. Bogowie, z tego wszystkiego jej myśli stają się już zdrożne!
Georgie podchodzi do zwierząt i pochyla się nad nimi. Mopsy zastygają. Czarny trzyma za ucho, biały ssie nos. Dziewczyna chwyta mokre od śliny włosy mężczyzny i szarpie, zamykając oczy. Głowa wyślizguje jej się z rąk, leci do góry… i wpada wprost w ramiona własnego ciała.
– Co za niefortunne okoliczności! – oznajmia duch, mocując globus na karku. – Proszę pozwolić mi się przedstawić. Philips, intendent seminarium dla młodych dam pani Lucindy Fitzroy. Wybaczy panienka przygodę z głową. Odpada, gdy zasypiam, a wtedy Blanche i Dash…
– Pan… Pan tu pracuje? – Dziewczyna unosi brwi. Jeszcze nigdy nie słyszała, by duch pracował w służbie.
– Och, tak, to świetny sposób na zabicie czasu. – Wkłada wilgotne kosmyki za ucho. – Serdecznie polecam. Oczywiście, jak już przyjdzie na panienkę czas. – Pochyla się i udaje, że pstryka ją w nos.
Georgiana rumieni się, zasłaniając twarz. Po raz pierwszy od trzech dni czuje kojące ciepło.
– Nigdy nie poznałam ducha, który…
– I jak jej poszło? – Drzwi otwierają się i do holu wbiega matka. Jej chód jest ciężki, suknia szeleści. Posyła Georgianie karcące spojrzenie, jej oko zaś szpeci czarna smuga, jakby przyłożyła je do brudnego wizjera.
Pani Fitzroy podąża za Lady Marianne spokojnym krokiem.
– Zapewniam panią, że w domu miała o wiele lepsze maniery. Nie wiem, co w nią wstąpiło. Nigdy nie zachowywała się, aż tak… – Matka rozkłada ręce. – Bardzo.
– Proszę się nie martwić. – Lucinda ucisza kobietę stanowczym ruchem ręki. – Miewałam już gorsze przypadki. Kilka lat ciężkiej nauki i będzie potrafiła przejść obojętnie nawet obok całej fałszującej orkiestry.
– Orkiestry? – Matka rozgląda się po pokoju. Jej policzki bledną, źrenice się rozszerzają. – O czym pani mówi? – Mruga, jakby dopiero teraz dotarł do niej sens tych słów. – Czyli przyjmie ją pani? Sądziłam, że nie zdała. Zachowała się karygodnie. Tak mi wstyd.
– Jest bardzo wyczulona na obecność duchów – oznajmia pani Fitzroy. – Nie poradzi sobie bez mojej pomocy.
– To… – Matka jakby wahała się między słowem „wspaniale” a „okropnie”. – Dziękuję pani bardzo. – Zasłania usta dłonią. – Nie ma pani pojęcia… Spędzało mi to sen z powiek.
– Proszę się więcej nie przejmować. – Nauczycielka posyła jej gorzki uśmiech. – Gdy z nią skończymy, będzie przykładną panną.
– Och… – Matka się rozluźnia. Pierwszy raz Georgie widzi, by miała problem z dobraniem słów. – Dziękuję – powtarza.
– Potrzebuje pani noclegu w seminarium czy ma pokój w gospodzie? – zmienia temat Lucinda.
– Gospoda wydawała mi się rozsądniejszą opcją. – Marianne wciąż się rozgląda.
– Bardzo słusznie.
– Zaprowadzę panienkę do pokoju – oznajmia pan Philips. – Myślę, że polubisz swoją nową współlokatorkę. To przemiła panna, córka samego księcia Somerset.
– Mogę tylko pożegnać się z matką? – Georgie chowa ręce za plecy.
– Oczywiście! – Intendent posyła jej uśmiech.
Ale nie jest jej to dane. Matka wychodzi, a dziewczynie pozostaje tylko przyglądać się, jak ostatni łącznik z dawnym życiem znika za zatrzaśniętymi drzwiami.